تدبیر مرجعیت مانع طرح بالکانیزاسیون در عراق

با تدبیر مرجعیت مدبر عراق فاز اول فتنه در عراق از فاز درگیری های خیابانی خارج شد درگیری هایی که در صورت عدم کنترل به موقع ، با گسترش رویارویی ها، بر خشونت و شدت آن نیز افزوده میشد و با ورود بیشتر نیروهای خارجی به عرصه آن حتی میتوانست وارد فاز مسلحانه شود. اما کنترل نسبی شرایط خیابانی، دلیل بر پایان یافتن پروژه های ضد محور مقاومت در عراق نیست. چرا که کشورهای حاشیه خلیج فارس همچون عربستان و در دگر سو ایالات متحده حاضر به پذیرش شرایط حاضر یعنی اتصال محور تهران بغداد دمشق و پس از آن لبنان و فلسطین نیستند. چرا که این همان تعبیر کابوس «هلال شیعی» بکارگرفته شده توسط عبدالله دوم پادشاه اردن در سال 2004 در هراس از به قدرت رسیدن شیعیان در عراق است . از اینرو پس از سقوط صدام حسین در عراق شاهد سرمایه گذاری بعضی کشورهای منطقه و در راس آن عربستان سعودی برای جلوگیری از قدرت یافتن شیعیان و در نتیجه گروه های متمایل به ایران در عراق بودیم و هستیم که تا کنون ابزارهای گوناگونی برای آن بکار گرفته اند. از این جهت باید گفت که پایان تظاهرات خیابانی در عراق پایان ماجرا نخواهد بود. آن هم با وجود پتانسیلی که سال ها روی آن سرمایه گذاری شده است و آن هم فعال کردن گسل شیعه و سنی که همواره یکی از گزینه های احتمالی برخورد می تواند باشد.
 لذا شاهد هستیم که ایالات متحده در فاز جدید از مقابله با محور مقاومت از پتانسیل عشایر اهل تسنن منطقه برای قطع کردن محور تهران بغداد دمشق استفاده می کند و پس از آن نیز می توان انتظار داشت که رو در رویی اهل سنت با حکومت مرکزی و شیعیان به سایر نقاط سنی نشین گسترش پیدا کند و در نتیجه تکمیل کننده این دومینو تشکیل منطقه خودمختار اهل سنت در عراق خواهد بود. بالکانیزه کردن عراق به مفهوم تکرار همان چیزی که در حوزه کشورهای بالکان رخ داد یعنی پروژه ای که با معطوف شدن توجهات به نا آرامی های مناطق شیعه نشین به صورت چراغ خاموش در منطقه حبانیه در استان الانبار کلید خورد اما تدبیر مرجعیت در جهت خاتمه بخشیدن به این نا آرامی ها که با درخواست مطرح شده توسط حضرت آیت‌الله سیستانی مبتنی بر کناره گیری نخست وزیر از قدرت و پذیرش دستور مرجعیت از سوی عادل عبدالمهدی کلید خورد و همچنین همراه با چند گام هوشمندانه و با صدور فتوای حرمت تعرض به معترضین غیر مسلح و شهید خواندن کشته شدگان نا آرامی ها و حمایت از معترضین در جهت حق برگزاری اعتراض مسالمت آمیز در خیابان ها تا زمان دست یافتن به خواسته های مردمی، نقش موثری را در جهت فرونشاندن نسبی خشم معترضین ایفا نمود، آیت الله سیستانی سیاستمداری برجسته در لباس مرجعیت است ایشان اثبات کرده اند که در مواقع و شرایط مختلف با تشخیص دقیق  از مقتضیات زمانی چه در دوره صدام حسین و چه در هنگام اشغال عراق توسط نیروهای امریکایی و چه در بحث حضور داعش و اکنون در بحث اعتراضات عراق به مانند یک معلم سیاست و سیاستمداری کارکشته عمل کردند و با سیاست کناره گیری از سیاست و در دست گرفتن سکان امور در بزنگاه ها توانسته اند همواره چراغ مرجعیت را در عراق چند پارچه روشن نگاه دارند. 
سیاستی که با انتقاد برخی از دانش یافتگان علم سیاست در ایران با استفاده از تعابیری چون «موضع گیریی منفعلانه مرجعیت نجف» همراه شد. اما مرجعیت نجف اثبات کردند که سیاست نه صرفا یک علم بلکه آمیخته ای از علم و هنر است که تنها با تحصیل الفبای سیاست، ملکه ی آن حاصل نمیگردد، آنانی که در شرایط فعلی، سیاست این مرجع سیاستمدار را که درس سیاست را اجداد خویش به ارث برده است به نقد میکشند اگر سکان دار امور در عراق بودند چراغ مرجعیت را سال ها پیش در نجف خاموش کرده بودند.
 از یاد نبریم هر اقلیمی مقتضی به شرایط آن نیازمند دکترین منحصر به شرایط جغرافیایی و انتروپالوژی یا همان مردم شناسی خاص خویش است از اینرو تسری دادن استراتژی و نسخه بکار گرفته شده در یک جامعه به جامعه دیگر مستلزم ادراک و مورد توجه قرار دادن این فاکتورهاست.
 از اینرو آیت الله سیستانی با ادراکی درست از شرایط موجود این اعتراضات را نه وابسته به عوامل خارجی بلکه اعتراضات را حرکتی مردمی در جهت تحقق خواسته های مشروع خود میداند، چرا که فساد و شرایط سخت اجتماعی موجود در عراق زمینه ساز این حرکت مردمی بود اما دشمنان نیز مترصد استفاده از شرایط و بهره برداری از آن بودند،

اما نسبت دادن یک حرکت مردمی به دشمنان تنها باعث تحریک شدن بیشتر احساسات مردمی و تشدید تنش خواهد شد باید نگاهی رئالیستی به جامعه داشت و جامعه را از این پنجره نگریست لذا سیاست در عین سادگی امریست پیچیده و در عین پیچیدگی ساده، کسانی از این دهلیزهای پیچیده و تو در تو عبور خواهند کرد که با گزاره های آن آشنا باشند و از دریچه واقعیت ها بدان بنگرند وگرنه در تلاطم امواج به قعر آن فرو خواهند رفت چرا که عرصه سیاست همواره مجال تجربه جدید نخواهد داد شاید این تجربه، آخرین باشد.

ارسال نظر

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *